Geen tijd om te lezen?
Dit zijn onze conclusies!

Volgens een studie is dezelfde genetische code gevonden in het SARS-CoV-2-virus als in een gensequentie waar Moderna een patent op vroeg voor kankeronderzoek. Volgens sommigen wil dit zeggen dat Moderna het COVID-19-virus gecreëerd heeft.

Health Feedback schreef hier een factcheck over en zegt dat deze overeenkomst puur toeval is en stelt zich ook vragen bij deze studie.

De gensequentie komt immers wel vaker voor in de natuur en werd bijvoorbeeld bij verschillende vogelsoorten en bacteriën teruggevonden.


Moderna heeft het COVID-19-virus niet gecreëerd

Volgens de website Dissident.one zou het farmaceutisch bedrijf Moderna het Covid-19-virus gecreëerd hebben. Health Feedback, een netwerk van wetenschappers die berichten rond gezondheid factchecken, publiceerde hier al eerder een artikel over.

De bewering ging viraal na een artikel van Daily Mail

In februari 2022 gingen opnieuw beweringen viraal dat het COVID-19-virus, SARS-CoV-2, gemanipuleerd zou zijn in een laboratorium. De oorzaak hiervoor was een artikel in de Daily Mail die een studie besprak van het tijdschrift Frontiers of Virology.

Deze studie meldde dat een klein stukje van het gen voor het SARS-CoV-2 spike eiwit 100% overeenkwam met een segment van een gemodificeerde menselijke gensequentie die ongeveer drie jaar geleden gepatenteerd werd door Moderna. De onderzoekers schreven dat “deze sequentie niet aanwezig is in een eukaryotisch of viraal genoom in de BLAST-database en dat de aanwezigheid in SARS-CoV-2 onwaarschijnlijk is". 

De onderzoekers stelden dat de gensequentie door een SARS-achtig coronavirus opgenomen werd via een infectie in een laboratorium door gekweekte menselijke celculturen en zo SARS-CoV-2 produceerde. Deze hypothese zorgde ervoor dat er nieuwe beweringen opduiken dat het virus in een laboratorium ontwikkeld was of uit een laboratorium gelekt was.

In haar krantenkop suggereerde Daily Mail dat de overeenkomst bewijst dat het SARS-CoV-2 door de mens gemaakt is:"Nog meer bewijs dat er in een lab aan Covid gesleuteld is?" Zoals we hieronder bespreken, is de titel misleidend.

Volgens studie zou het gewijzigde gen gebaseerd zijn op een menselijk gen

Het patent van Moderna waarover men spreekt, namelijk US 9587003, kan je hier vinden. De volledige sequentie van het gemodificeerde gen wordt hier weergegeven op GenBank, een database van nucleïnezuur-sequenties die het Amerikaanse National Center for Biotechnology Information (NCBI) beheert. 

Volgens de studie is het gewijzigde gen gebaseerd op een menselijk gen met de naam MSH3, dat betrokken is bij het repareren van beschadigd DNA. Dit is niet verwonderlijk, aangezien de titel van het patent van Moderna aangaf dat het de bedoeling was de gewijzigde gensequenties te gebruiken voor kankeronderzoek.

Het Moderna patent in kwestie.

De sequentie die in de studie geïdentificeerd werd, is 19 nucleotiden lang. Nucleotiden zijn de bouwstenen van nucleïnezuren zoals DNA en RNA. De auteurs verklaarden dat zij deze sequentie in geen enkel eukaryotisch of viraal genoom aangetroffen hebben, behalve in SARS-CoV-2. Het woord "eukaryoot" verwijst naar organismen, zoals dieren en planten, waarvan de cellen een kern bevat.

Wat het voor de auteurs nog intrigerender maakte, was het feit dat de sequentie voorkwam in het deel van het spike-eiwit dat bekend staat als de 'furin cleavage site' (FCS). Dit is een korte sequentie van aminozuren die de infectiviteit van het virus van menselijke cellen kan verbeteren. De aanwezigheid van een FCS is niet uniek voor SARS-CoV-2 - het virus dat COVID-19 veroorzaakt. Ook andere coronavirussen, waaronder MERS-CoV, bezitten een FCS. Het specifieke FCS in SARS-CoV-2 bestaat uit een korte reeks aminozuren (tabel van aminozuurafkortingen): PRRARSV.

Figuur 1. Eiwitvolgorde-afstemming tussen het spike-eiwit van SARS-CoV-2 en het spike-eiwit van verschillende in het wild geïsoleerde coronavirussen.

Identieke sequentie komt wel vaker in de natuur voor

De identieke sequentie die in SARS-CoV-2 en het gemodificeerde MSH3-gen ontdekt is, komt al in de natuur voor en kan bij andere dieren worden aangetroffen.

In het algemeen lijkt de bewering gebaseerd te zijn op het feit dat de sequentie in het spike-eiwit van SARS-CoV-2 identiek was aan een door de mens gemaakte gensequentie. Dit kon geen toeval zijn en dus moet deze gensequentie wel ontworpen zijn. 

Wetenschappers hebben echter met behulp van dezelfde zoekinstrumenten als de auteurs aangetoond dat deze 19-nucleotide lange sequentie van nature voorkomt in andere levende wezens. De sequentie komt bijvoorbeeld voor in eukaryoten zoals bij vogelsoorten. Dit werpt vragen op of de auteurs werkelijk gecontroleerd hebben of er overeenkomsten zijn met andere organismen. 

De sequentie is verder ook aangetroffen in een bacterie, hoewel bacteriën geen eukaryoten zijn.

De 19-nucleotide sequentie is dus niet uniek aangezien het ook elders in de natuur voorkomt en het is zeker niet gemaakt voor het door Moderna gepatenteerde gemodificeerde MSH3-gen.

Met behulp van de zogenaamde BLAST-tool van NCBI kunnen we ook genen van andere organismen vinden die sterk lijken op het gemodificeerde MSH3-gen waarop Moderna patent heeft, zoals de chinchilla. 

Figuur 2. BLAST-resultaten voor sequenties die significante overeenkomsten vertonen met sequentie 11652, gepatenteerd door Moderna. Let op de kolom ‘Procentuele Identiteit’. Onder de top hits bevindt zich het menselijke MSH3-gen.

Kortom, de veronderstelling dat het FCS in SARS-CoV-2 afgeleid is van het gemodificeerde MSH3-gen, wordt niet ondersteund door het bewijsmateriaal. Deze specifieke sequentie komt reeds in veel verschillende levende wezens van nature voor.

De gensequentie levert geen aminozuren op die overeenkomen met MSH3-DNA

Bioinformaticus Moreno Colaiacovo merkte bovendien op dat de 19-nucleotidesequentie geen aminozuren oplevert die overeenkomen met een FCS in de context van het gemodificeerde MSH3-DNA. 

Dit komt doordat de sequentie van 19-nucleotiden aanwezig is op de omgekeerde complementaire streng van het DNA. Dubbelstrengs DNA bestaat uit twee strengen die complementair aan elkaar zijn en in tegengestelde richting lopen (zie figuur 3 hieronder). De twee uiteinden van de streng worden aangeduid met 5' en 3'. 

De productie van eiwitten uit mRNA, dat codeert voor de instructies van het DNA, is gebaseerd op de sequentie van de sense-streng (de streng die loopt van 5' tot 3'), niet op de omgekeerde complementaire streng (streng van 3' tot 5'). Daarom is de 19-nucleotidesequentie, die zich op de complementaire streng bevindt, niet relevant voor de eiwitproductie.

Figuur 3. Illustratie van transcriptie (productie van mRNA uit DNA). Door het U.S. National Human Genome Research Institute. Merk op dat de sequentie van het RNA-transcript identiek is aan die van de sense-streng, afgezien van de vervanging van thymine (T) door uracil (U), zoals typisch is voor RNA

Geen bewijsmateriaal om te stellen dat virus gemanipuleerd werd

Het is niet de eerste keer dat een zeer korte nucleïnezuur-sequentie in SARS-CoV-2, die toevallig identiek was aan reeds bekende genetische sequenties, werd gebruikt om beweringen te staven dat het virus in het laboratorium werd geproduceerd. 

In 2020 ging een soortgelijke valse bewering rond dat zei dat SARS-CoV-2 sequenties van het humane immunodeficiëntievirus bevatte. Wetenschappers waarschuwden dat dergelijke korte, identieke sequenties algemeen voorkomen bij veel levende wezens, en op zichzelf geen bewijs vormen voor manipulatie in een laboratorium.

Het tot dusver beschikbare bewijsmateriaal volstaat niet om te bewijzen dat het virus gemanipuleerd werd. Om te beginnen is er geen gekend coronavirus dat genetisch voldoende lijkt op SARS-CoV-2 om een plausibele kandidaat te zijn voor genetische modificatie. 

Een coronavirus bij vleermuizen, genaamd RaTG13, is het dichtstbijzijnde familielid van SARS-CoV-2 en zijn voor 96% identiek. Dit zou nog steeds betekenen dat RaTG13 tientallen jaren evolutie zou moeten ondergaan om SARS-CoV-2 te produceren. 

Bovendien zijn er ook talrijke technische hindernissen die een poging tot genetische modificatie in de weg zouden staan. Deskundigen achten een natuurlijke oorsprong van het virus het meest waarschijnlijk. Op dit moment is er onvoldoende bewijs om volledig uit te sluiten dat SARS-CoV-2 een natuurlijk virus is dat uit een laboratorium gelekt is. Wetenschappers zijn nog bezig om de oorsprong van SARS-CoV-2 te bepalen.

 
Geraadpleegde Bronnen