Geen bewijs dat coronavaccins kanker veroorzaken of verergeren
In een recente video op Instagram beweert een Amerikaanse Instagrammer genaamd Warren Philips, dat je borstkanker kan krijgen van beha’s te dragen. Hij zegt dat dat enerzijds komt door de constructie die de werking van de lymfeklieren kan beletten, waardoor gifstoffen zich ophopen bij lange draagtijd.
Anderzijds zegt hij dat beha’s ook giftige stoffen zoals PFAS en BPA bevatten, die het endocriene systeem - je hormonen - verstoren, en zo dus ook kanker kunnen verwekken.
In zijn reactie aan Factcheck.Vlaanderen verwijst gynaecoloog en borstkankerexpert Patrick Neven (UZ Leuven) naar een studie van de American Association for Cancer Research uit 2014, uitgevoerd bij duizend vrouwen met borstkanker. “Zij hebben gekeken of er een verband is met het dragen van de beha en borstkanker, en die was er niet.”
Ook Belgische instellingen zoals het Gentse Universitaire ziekenhuis, Pink Ribbon en het Vlaamse Centrum voor Kankeropsporing geven aan geen indicatie te hebben dat beha’s een risicofactor voor borstkanker vormen.
Instagrammer Philips zelf haalt zijn informatie dan weer uit een artikel dat verwijst naar een studie besproken in het boek Dressed to kill: The Link Between Breast Cancer and Bras (1995) van medisch antropoloog Sydney Ross Singer en alternatieve gezondheidszorgpromotor Soma Grismaijer. De studie werd overigens niet door vakgenoten beoordeeld of gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift, wat essentieel is voor wetenschappelijke legitimiteit.
Volgens het boek zouden beha’s de werking van lymfeklieren verhinderen en daardoor de afvoer van gifstoffen blokkeren. Die ophoping van gifstoffen zou dan kankerweefsel creëren
“Die hypothese is onjuist, de redenering is net omgekeerd”, vertelt gynaecoloog en expert aan de borstkliniek van UZ Gent Rudy Van den Broecke.
“Tumoren bestaan al voor ze zich kunnen verspreiden naar de lymfeklieren,” zegt hij. "Bij borstkanker ontstaan die tumoren in de borst op zichzelf, in de melkgangen of in het klierweefsel.” Nadien verspreidt dat zich pas naar de lymfen, zoals die in de oksels. Dat kan echter pas wanneer die tumoren reeds gemuteerd zijn. In het kort, borstkanker ontstaat niet in de lymfeklieren.
Naast de algemene claim over beha’s en borstkanker, beweert Philips ook dat de aanwezigheid van PFAS en BPA in sportbeha’s borstkanker zou veroorzaken.
Volgens de website van het Vlaamse Departement Omgeving is PFAS een verzamelnaam voor een hoop chemische stoffen met verscheidene industriële toepassingen.
Ook BPA of Bisfenol A is een chemische stof, die volgens het Nederlandse Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) meestal te vinden is in plastic producten.
Sportbeha’s worden vaak gemaakt van synthetische stoffen zoals polyester en spandex om een langere levensduur te bekomen. PFAS-stoffen worden veelvuldig gebruikt in de textielindustrie om kleding en accessoires water-, vet- en vuilafstotend te maken.
Zowel PFAS als BPA kunnen verstorende effecten hebben op het lichaam. BPA beïnvloedt de hormonen voor reproductie en is zeer gevoelig op de huid, stelde het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) vast in 2021. Kom op Tegen Kanker wees eerder ook al op de verhoogde risico's voor hormoongevoelige kankers als gevolg van BPA blootstelling. Daarnaast waarschuwen wetenschappers over heel Europa in het zogenaamde Madrid Statement uit 2014 voor de potentiële kankerverwekkende gevaren van PFAS.
Ook professor Van den Broecke wijst op het verstorende effect van die stoffen op het lichaam. “PFAS en verwante stoffen kunnen optreden als hormoonverstoorders. Bovendien hebben deze verbindingen oestrogene eigenschappen. Enkele studies hebben een verband geopperd tussen de aanwezigheid van PFOS en hormoonreceptieve tumoren van de borst bij postmenopauzale vrouwen.”
Van den Broecke benadrukt dat hij geen “enkele paper heeft gevonden waarin een verband wordt gelegd tussen de aanwezigheid van PFAS en soortgelijke verbindingen in beha’s en het risico op borstkanker.” Of synthetische beha’s kankerverwekkend zijn via huidcontact werd dus waarschijnlijk nog niet wetenschappelijk onderzocht.
Ook dokter Neven merkt op dat het in deze studies nooit om concentraties in kledij zoals beha's en dergelijke gaat. Volgens hem spelen ook de omgevingsfactoren een belangrijke rol. “Voeding, uitlaat of toxische stoffen in de omgeving…dat heeft allemaal een impact. Het is dus niet mogelijk te wijzen op één kledingstuk als de hoofdoorzaak van borstkanker.”
Het dragen van een beha heeft geen invloed op de werking van je lymfeklieren, en kan zo dus geen borstkanker doen ontstaan. Toch kan de samenstelling van bepaalde kledingstukken bijdragen tot je totale blootstelling aan kankerverwekkende stoffen zoals PFAS en BPA. Maar die stoffen zijn alomtegenwoordig in onze omgeving en bevinden zich dus niet alleen in kleding, maar ook in voedselverpakkingen, de coating van pannen, de bodem en water.