jul 2023

Kassaloze supermarkt gebruikt slimme camera’s en QR-codes, geen digitaal paspoort
factcheck

Een video op Twitter zou aantonen dat Britse supermarkten een digitaal paspoortensysteem hanteren om burgers die op een zwarte lijst staan de toegang tot voedsel te weigeren. Dat klopt niet. De video werd opgenomen in een ALDI Shop & Go supermarkt. Die werkt met QR-codes en slimme camera’s, maar niet met een zogenaamd ‘digitaal paspoortensysteem’.

jul 2023

Geen bewijs voor hogere kans op lymfeklierkanker na mRNA-vaccinatie
factcheck

Een Belgische studie gaat viraal nadat berichten op social media het aandragen als bewijs dat het mRNA-vaccin van Pfizer kanker zou veroorzaken. Dat klopt niet. De studie rapporteert het overlijden van één proefmuis aan lymfeklierkanker, maar toont geen verband met vaccinatie. Er is dan ook geen verschil in het aantal gevallen van lymfeklierkanker voor en na de vaccinatiecampagnes tegen Covid19.

jul 2023

Geen aanwijzingen voor placebo’s in vaccinleveringen
factcheck

Een Deense studie zou bewijzen dat bepaalde vaccinleveringen tegen Covid19 ofwel placebo's (een niet-werkzame stof) ofwel heel schadelijke stoffen zouden bevatten, zo stelt een Nederlandstalige blog. Dat klopt niet: de studie misinterpreteert gegevens om tot deze conclusie te komen. De bewering wordt tegengesproken door het Deense volksgezondheidsinstituut, waarvan de gegevens afkomstig zijn.

jul 2023

President Joe Biden draagt geen masker: rimpels zijn een tachtiger niet vreemd
factcheck

Op TikTok wordt beweerd dat de Amerikaanse president Joe Biden een masker draagt. Dat zouden beelden waarin Biden fronst tijdens een speech bewijzen. Maar op de beelden zijn enkel rimpels te zien. Van een masker is geen sprake. Het hogere contrast in het TikTok-filmpje doen de rimpels op Bidens voorhoofd dieper lijken dan op de originele beelden.

jun 2023

Een zonnebril beschermt tegen schadelijke effecten van de zon
factcheck

Een Facebookpost beweert dat wie een zonnebril draagt makkelijker zou verbranden. Er wordt geschreven dat zonlicht er via onze ogen voor zorgt dat we meer pigment aanmaken. Dat klopt niet: onze ogen hebben niets te maken met pigmentvorming in de huid. Een zonnebril kan net de schadelijke gevolgen van zonlicht aan onze ogen voorkomen.

jun 2023

Nee, magazines met Erdogan-cover werden geen week voor Turkse verkiezingen gepubliceerd
factcheck

In een Twitterbericht wordt beweerd dat Westerse tijdschriften een week voor de recente presidentsverkiezingen in Turkije 12 verschillende negatieve voorpagina’s aan Recep Tayyip Erdogan zouden hebben gewijd. Alhoewel de getoonde magazinecovers echt bestaan, werd geen enkele in 2023 gepubliceerd. De jongste dateert van 2018.

jun 2023

Klacht tegen factcheck.vlaanderen bij de Raad voor de Journalistiek ongegrond
nieuws

De Raad voor de Journalistiek heeft een klacht van Ferdinand Meeus tegen factcheck.vlaanderen ongegrond verklaard. Hier lees je de samenvattende uitspraak.

jun 2023

Tabel op sociale media overdrijft stijging in aantal medische consultaties
factcheck

Op sociale media gaat rond dat het aantal oncologische en cardiologische consultaties in België tussen 2019 en 2022 aanzienlijk gestegen zou zijn. Ook zouden er vorig jaar opmerkelijk meer miskramen hebben plaatsgevonden dan de jaren voordien. De coronavaccins worden aangeduid als oorzaak van de stijging. Na contact met het RIZIV blijkt de informatie onjuist te zijn.

mei 2023

Nee, het delen van dit Facebookbericht vermijdt geen advertenties
factcheck

Een bericht op Facebook belooft dat je advertenties kunt vermijden door het bericht zelf te kopiëren en delen. Door het bericht te plaatsen, zou je het algoritme van Facebook omzeilen. Maar het werkt niet. Advertenties vermijden kan niet via Facebook. Het installeren van een adblocker kan wel het zien van advertenties verminderen, maar is niet waterdicht.

mei 2023

Voeding heeft geen effect op het geslacht van het kind
factcheck

In een artikel in De Morgen staat dat door het volgen van een bepaald dieet de moeder het geslacht van haar kind kan bepalen. Veel broccoli eten zou helpen om een meisje te krijgen, vlees voor een jongen. Hier bestaat geen wetenschappelijk bewijs voor. Voeding en andere middeltjes hebben geen aantoonbaar effect op het geslacht van het kind.

mei 2023

Foto toont brand in Oekraïens onderwijsgebouw uit 2019, geen “massamoord” uit 2014
factcheck

Een bericht op Twitter beweert dat er op 2 mei 2014 een massamoord plaatsvond in Odessa. Een foto zou tonen dat etnische Russen werden opgesloten in een vakbondsgebouw en daar levend verbrand. Dat klopt niet. In 2014 ontstond brand in een vakbondsgebouw na een gewelddadige confrontatie tussen betogers. De foto toont een ander gebouw en dateert van 2019.

mei 2023

Ontevredenheid met beleid niet ‘groter dan ooit’
factcheck

Volgens een artikel van VRT NWS toont het onderzoek De Stemming aan dat de ontevredenheid met het beleid groter is 'dan ooit'. Maar uit de vier metingen van het onderzoek blijkt dat dit niet het geval is voor elk beleidsniveau. De Stemming startte in 2020. Bevragingen die al langer lopen, wijzen erop dat er in het verleden periodes waren waarbij de tevredenheid lager lag.

mei 2023

Online berichten leggen Hollande woorden in de mond over oorlog in Oekraïne
factcheck

Online gaat rond dat voormalig Frans president François Hollande in een interview onthulde dat Westerse naties de oorlog in Oekraïne bewust hebben uitgelokt. De beelden zijn echt: Hollande werd in een videocall beetgenomen door Russische prankers. Maar zijn uitspraken werden verdraaid. Nergens zei hij iets over het uitlokken van de oorlog.

mei 2023

Hongarije gaat zakenman George Soros niet vervolgen
factcheck

De Hongaars-Amerikaanse zakenman George Soros zou volgens online berichten vervolgd worden door Hongarije voor de medeplichtigheid aan de moord op Joodse Hongaren in Boedapest. Dit klopt niet. Volgens Hongaarse media en de Hongaarse overheid is het verhaal verzonnen en wordt Soros niet vervolgd.